Επιπλέον, είναι απαραίτητο η εξέταση της ιστορίας της λογοτεχνίας να συνδυαστεί με τη μελέτη γενικότερα της ιστορίας των γραμμάτων, της παιδείας και της πνευματικής κίνησης της συγκεκριμένης ομάδας, χωρίς φυσικά να αποκλείεται η αναζήτηση των επιδράσεων των ιστορικών, κοινωνικών και πολιτικών γεγονότων στην πνευματική και λογοτεχνική ζωή. Η παρουσίαση του υλικού στην Ιστορία της Λογοτεχνίας δεν πρόκειται βέβαια για απλή παράταξη του υλικού· αυτό που προέχει είναι η εξέταση των αλληλεπιδράσεων και των σχέσεων μεταξύ των πνευματικών φαινομένων.
- Κλασικισμός
- Ρομαντισμός
- Ρεαλισμός
- Παρνασσισμός
- Νατουραλισμός
- Υπερρεαλισμός
- Αισθητισμός
ΤΕΧΝΙΚΗ: Για να παρουσιάσει την υπόθεση του λογοτεχνικού κειμένου - κυρίως των πεζών και ιδιαίτερα του μυθιστορήματος - ο συγγραφέας χρησιμοποιεί κάποια εκφραστικά «εργαλεία», έτσι ώστε ο λόγος του να είναι προσεγμένος και όχι καθημερινός. Η τεχνική, λοιπόν, είναι το πώς, ο τρόπος με τον οποίο δίνει το θέμα του ο λογοτέχνης. Τα στοιχεία της τεχνικής είναι πολλά:
Η λογοτεχνία είναι μια απόδραση από τα προβλήματα της σκληρής καθημερινότητας. Είναι μια κατά μέτωπο επίθεση στην καθημερινότητα, όχι η άρνησή της. H λογοτεχνία μπορεί να δώσει αξία στα μικρά, ασήμαντα πράγματα της καθημερινότητας. Μπορεί να τα χρωματίσει και να τα κάνει εμφανή. Να αποκαλύψει χιλιάδες αλήθειες που κρύβονται πίσω από αυτά.
Η λογοτεχνία ωθεί τον αναγνώστη να δει, τον κόσμο και τα πράγματα που τον αποτελούν, από διαφορετικές οπτικές γωνίες.[...]
Η λογοτεχνία προκαλεί μια ποικιλία διαφορετικών συναισθημάτων. Μας κάνει να γελάμε περισσότερο. Να κλαίμε περισσότερο. Να ονειρευόμαστε περισσότερο. Να αγαπάμε περισσότερο. Να πεισμώνουμε περισσότερο. Να φωνάζουμε περισσότερο. Να διεκδικούμε περισσότερο. Είναι σαν να επιστρέφουμε στην παιδική μας ηλικία.
Η λογοτεχνία είναι ένα απέραντο ταξίδι. Η απόλαυση έγκειται στο ταξίδι, όχι στον προορισμό. Όσο μεγάλο και αν είναι, πάντα μας γυρίζει σε ένα ασφαλές λιμάνι. Μόνο που το λιμάνι της επιστροφής, δεν είναι ποτέ πια το ίδιο. Η λογοτεχνία μοιάζει με ένα θεατρικό έργο. Ο αναγνώστης, έστω και για λίγο, γίνεται ο άρχοντας της ανάγνωσης. Είναι ο σκηνοθέτης της παράστασης που λέγεται ανάγνωση στο μεγάλο θέατρο της ζωής. Σκηνοθετεί και πρωταγωνιστεί σε ένα έργο που έχει γράψει κάποιος άλλος. Προσαρμόζει το κοστούμι στα δικά του μέτρα. Δεν ταυτίζεται και δεν υποδύεται μηχανικά το ρόλο του. Αντίθετα αναπλάθει τις εικόνες με το δικό του υλικό, τις δικές του εμπειρίες και τις δικές του προσδοκίες. Η λογοτεχνία οδηγεί τον αναγνώστη σε ένα ανεξερεύνητο κομμάτι του εαυτού του, και τον μεταφέρει σε κόσμους που δεν θα μπορούσε ποτέ να επισκεφθεί. Η λογοτεχνία είναι ο ισχυρότερος πολέμιος της πληκτικής και πεζής πραγματικότητας.
Ο λόγος που διαβάζει κάποιος λογοτεχνικά βιβλία, είναι ακριβώς ο ίδιος λόγος που μιλάει. Δηλαδή προσπαθεί να επικοινωνήσει. Να εκφραστεί. Να αποκομίσει πολύτιμες γνώσεις και εμπειρίες. Όταν ένας αναγνώστης ξαναδιαβάσει το ίδιο λογοτεχνικό βιβλίο, ενδέχεται να το ερμηνεύσει με νέο τρόπο. Το βιβλίο έχει διαχρονική εμβέλεια, και εκλαμβάνεται από τον καθένα διαφορετικά (ανάλογα την ηλικία, την χώρα, το περιβάλλον, τις προτιμήσεις, την ψυχολογική κατάσταση κτλ).[...]
Η ιστορία που περικλείεται σε ένα λογοτεχνικό βιβλίο, δημιουργεί διόδους διεύρυνσης της φαντασίας. Με άλλα λόγια προσκαλεί τον αναγνώστη να φανταστεί τον εαυτό του μέσα σε αυτή την ιστορία. Η λογοτεχνία επιτρέπει στον αναγνώστη να βάλει τον εαυτό του μέσα στα παπούτσια του χαρακτήρα της ιστορίας. Όταν συμβεί αυτό, τότε μπορεί να κατανοήσει το βαθύτερο συναισθηματικό και ψυχολογικό του κόσμο.
Η λογοτεχνία αποτελεί ένα μέρος, όπου συγκεντρώνονται και συνυπάρχουν όλες οι επιστήμες. Είναι ένα μωσαϊκό ποικίλων χρωματισμών, που το καθένα ξεχωριστά, δίνει μια ιδιαίτερη πινελιά στο τελικό αποτέλεσμα.
Η μυρωδιά ενός φρεσκοκομμένου βιβλίου, μοιάζει με τη μυρωδιά ενός ψωμιού που βγήκε από το φούρνο. Ο αναγνώστης πέφτει με τα μούτρα και το ξεφυλλίζει, μυρίζοντας με βουλιμία τις σελίδες του. Η λογοτεχνία συλλαμβάνει τις καρδιές και το μυαλό των αναγνωστών και κατόπιν τα τοποθετεί στο μέρος όπου περικλείεται η ιστορία του βιβλίου. Η λογοτεχνία δημιουργεί στον αναγνώστη το συναίσθημα, ότι βρίσκεται μέσα στη λογοτεχνία. Μετά από αυτό νιώθει τη ζωή του πλήρη και γεμάτη νόημα. Η ανάγνωση της τελευταίας σελίδας ενός λογοτεχνικού βιβλίου, μοιάζει με μια φιλική συνομιλία που τελειώνει. Η παρέα του θα λείψει στον αναγνώστη, όμως δεν θα την ξεχάσει ποτέ.
Η λογοτεχνία μπορεί να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ της πραγματικής και της φανταστικής ζωής. Όπως τα τρένα και τα αεροπλάνα, με τον ίδιο τρόπο τα βιβλία, δεν μας ταξιδεύουν μόνο σε χώρες, αλλά και σε κόσμους μακρινούς και φανταστικούς. Τα βιβλία δηλαδή, προσφέρουν στον αναγνώστη μια πραγματικότητα που δεν έχει ζήσει, αλλά θα ήθελε να το είχε κάνει. Η λογοτεχνία αντανακλά τα πιο κρυφά όνειρα. Αποκαλύπτει τη ζωή που θα ήθελε κάποιος να έχει. Είναι μια μεταφορά της ζωής του αναγνώστη στα μάτια κάποιου άλλου. Η λογοτεχνία αποσκοπεί να διεισδύσει στα πιο βαθιά μονοπάτια της ψυχοσύνθεσης του αναγνώστη. Καθρεπτίζει τα ανθρώπινα επιτεύγματα και τις δυνατότητες του ανθρώπου. Η λογοτεχνία γεμίζει τους αναγνώστες με εμπειρίες που θα αποδειχθούν πολύτιμες στο μέλλον. Ο αναγνώστης μπορεί να ανταπεξέλθει πολύ πιο εύκολα στις δύσκολες καταστάσεις που θα συναντήσει στην ζωή του.
Η λογοτεχνία είναι ένα ανέξοδο ταξίδι σε άλλους τόπους. Ένα βιβλίο ταξιδιωτικής λογοτεχνίας ή ένα ιστορικό μυθιστόρημα ταξιδεύει στο παρελθόν. Ένα μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας ταξιδεύει στο μέλλον.
Η ανάγνωση ενός λογοτεχνικού βιβλίου συμβάλει στην αποτελεσματική αντιμετώπιση του άγχους και της μοναξιάς. Γενικότερα το διάβασμα, είναι πιο αποδοτικό από τη μουσική, την τηλεόραση, και τον κινηματογράφο. Η λογοτεχνία αυξάνει την ενσυναίσθηση του αναγνώστη. Αυτό του δίνει τη δυνατότητα να καταλάβει τα συναισθήματα των γύρω του πολύ πιο εύκολα. Οι αναγνώστες που παρασύρονται συναισθηματικά από ένα βιβλίο φαντασίας, έχουν αναπτύξει περισσότερο την ενσυναίσθησή τους, σε σύγκριση με άλλους, που δεν έχουν κάνει κάτι τέτοιο.
Η λογοτεχνία μπορεί να αναπτύξει την εκτίμηση για τη διαφορετικότητα. Η λογοτεχνία είναι ένα μικρό λυχνάρι που φωτίζει το σπήλαιο του πνεύματός μας. Το φως του μένει μέσα μας, μας κάνει ευτυχείς και πιο σοφούς. Ακολούθως μπορούμε να το μεταλαμπαδεύσουμε στους γύρω μας.
Η λογοτεχνία μπορεί να αναπτύξει την κριτική ικανότητα. Να διαμορφώσει τη προσωπική κοσμοθεωρία του εκάστοτε αναγνώστη. Η λογοτεχνία είναι ένας καλός φίλος. Είναι πάντα να ακολουθήσει τον αναγνώστη και να του κρατήσει συντροφιά σε κάθε περίσταση. Η λογοτεχνία κλείνει μέσα της όλες τις απαραίτητες γνώσεις και πληροφορίες για τους ανθρώπους και τους τόπους, σε όλα τα μέρη του κόσμου. Μέσω της λογοτεχνίας μπορούμε να βρούμε εύκολα και γρήγορα τις απαντήσεις σε όλα όσα μας απασχολούν. Η λογοτεχνία υπενθυμίζει στους αναγνώστες ότι ο κόσμος είναι πλουραλιστικός και αποτελούμενος από διαφορετικά είδη ανθρώπων.
Η λογοτεχνία είναι σύμμαχος του γραπτού λόγου. Το διάβασμα εμπλουτίζει το λεξιλόγιο. Βελτιώνει την έκφρασή. Όποιος διαβάζει, συνήθως γράφει και καλύτερα.
Η λογοτεχνία προκαλεί ένα σύνολο διαφορετικών συναισθημάτων όπως: την αίσθηση του δέους, της έκπληξης, της χαράς, του φόβου, της λύτρωσης, της σαγήνης. Η λογοτεχνία προσφέρει ένα χώρο ελεύθερης δημιουργικότητας για τον αναγνώστη. Η λογοτεχνία περικλείει μια ποικιλία συναισθημάτων και γεγονότων. Σε διαφορετική περίπτωση, θα ήταν ανέφικτο να τα νιώσει ο αναγνώστης.
Η λογοτεχνία προτρέπει τους αναγνώστες να φανταστούν τον κόσμο τους καλύτερο. Όσοι διαβάζουν βιβλία, συνήθως προσπαθούν να βελτιώσουν τον κόσμο που ζουν. Η λογοτεχνία προβληματίζει τους αναγνώστες. Αποτινάσσει τη μοναξιά, και τα εγωιστικά ίχνη του εαυτού τους. Αποσκοπεί να ανοίξει τα μάτια τους, ώστε να ατενίσουν την αλήθεια. Η λογοτεχνία προετοιμάζει για την αποτυχία (ο φόβος της αποτυχίας βρίσκεται μέσα σε όλους). Μια ιστορία αποτελείται από συνεχή σκαμπανεβάσματα των χαρακτήρων της και βοηθά τον αναγνώστη να αποδεχτεί τις στιγμές στις οποίες έχει αποτύχει. Μέσω της λογοτεχνίας γίνεται κάποιος εξυπνότερος, δραστήριος, εργατικός. Αυξάνει τη νοητική λειτουργία του εγκεφάλου. Αποβάλλει το στρες. Μειώνει τη κατάθλιψη. Προστατεύει από τη νόσο Αλτσχάιμερ. Η λογοτεχνία ωθεί τους αναγνώστες να πετύχουν τους στόχους της ζωής τους. Δημιουργεί ένα ιδιαίτερο συναίσθημα. Ένα συναίσθημα που αγγίζει τη ψυχή του αναγνώστη. Τον ταρακουνά τόσο δυνατά, καταφέρνοντας να αφυπνίσει τη συνείδησή του. Μετά από αυτό βλέπει το κόσμο με άλλη ματιά.
Η λογοτεχνία θυμίζει τα λόγια του Mark Twain: ” τα βιβλία είναι για τους ανθρώπους που επιθυμούν να είναι οπουδήποτε”. Εισχωρώντας στο μυαλό των χαρακτήρων, και κατανοώντας τα συναισθήματά τους, είναι σαν να ζει κανείς τη ζωή άλλων ανθρώπων. Νιώθει πράγματα που δεν ένιωσε ποτέ .
Οι απόψεις για την λογοτεχνία, τις περισσότερες φορές δεν είναι αντικειμενικές. Κατά τον Μπλάκμπουρν ο εγκέφαλος είναι μια τεράστια μηχανή αναζήτησης που ψάχνει νοήματα και εικόνες, που ταιριάζουν σε μια λέξη-κλειδί. Γι’ αυτό ακριβώς το λόγο, ένα βιβλίο δεν λέει ποτέ τα ίδια πράγματα σε δύο διαφορετικούς ανθρώπους. Έτσι εξηγείται λοιπόν όταν, ένα βιβλίο είναι αριστούργημα για κάποιον, ενώ για κάποιον άλλον παραμένει μισοτελειωμένο στο ράφι. Η λογοτεχνία γλυκαίνει το στόμα του αναγνώστη, όπως μια σοκολάτα. Όταν τελειώσει το βιβλίο, οι γλυκές αναμνήσεις του θα τον συντροφεύει για πολύ καιρό ακόμα. Η λογοτεχνία υπερχειλίζει το σώμα του αναγνώστη. Ο παλμός της καρδιάς του αρχίζει να καλπάζει, σαν ένα κοπάδι αλόγων που τρέχει σε μεγάλες εύφορες πεδιάδες. Δημιουργεί την αίσθηση πληρότητας, όπως μια κάμπια που πετά στον αέρα και μεταμορφώνεται σε πεταλούδα.
Λογοτεχνία και παιδί
Η εμπειρία δείχνει ότι τα περισσότερα παιδιά δεν έχουν καλή σχέση με τη λογοτεχνία. Δεν είναι φίλοι των βιβλίων και δεν είναι η πρώτη τους επιλογή ως μέσο ψυχαγωγίας. Αν και δε χρειάζονται έρευνες για να αποδείξουν αυτά που βλέπουμε καθημερινά στα σχολεία, ωστόσο σύμφωνα με έρευνα του παιδαγωγικού ινστιτούτου, πράγματι το ποσοστό των μαθητών Γυμνασίου που διαβάζουν βιβλία ανέρχεται στο 25%. Μόνο 1 στους 4 δηλαδή μαθητές διαβάζει εξωσχολικά βιβλία. Κάτι τέτοιο είναι λυπηρό γιατί το λογοτεχνικό βιβλίο έχει μεγάλη αξία για το παιδί και δε θα πρέπει να παραγκωνίζεται.
Στο πολύ καλό βιβλίο της "πώς να διηγούμαστε ένα παραμύθι
και να επινοούμε άλλα 100" η ψυχολόγος και ψυχοθεραπεύτρια Πάολα
Σανταγκοστίνο αναφέρει ότι τα παραμύθια αποτελούν ένα ολοκληρωμένο σεμινάριο
εκπαίδευσης για τη ζωή. Μέσα από όσα συμβαίνουν στους πρωταγωνιστές, τα βιβλία
προαναγγέλλουν τα μελλοντικά στάδια της ζωής με τις δυσκολίες που ενδεχομένως
να παρουσιαστούν και τους τρόπους με τους οποίους θα ξεπεραστούν αυτές οι
δυσκολίες.
Ιδωμένο από αυτή την πλευρά και μόνο η αξία τους είναι τεράστια. Τα βιβλία είναι ο καλύτερος τρόπος να φέρουμε τα παιδιά σε επαφή με διάφορα θέματα της καθημερινής ζωής και να τα βοηθήσουμε να τα διαχειριστούν. Άλλωστε η θεματολογία που συναντάμε στη λογοτεχνία είναι τεράστια. Βιβλία που πραγματεύονται τη φιλία, το διαζύγιο, το θάνατο, τα ναρκωτικά, τη σεξουαλική παρενόχληση, τη σχέση μεταξύ των δύο φύλων αποτελούν κάποια παραδείγματα. Επίσης, τα βιβλία μπορούν να καλλιεργήσουν στα παιδιά οικολογική συνείδηση και προβληματισμούς και να θέσουν τις βάσεις για τη μελλοντική γενιά συνειδητοποιημένων πολιτών.
Επιπλέον μέσα από τα βιβλία τα παιδιά έρχονται σε επαφή με τον
πολιτισμό της χώρας τους, τη θρησκεία, την ιστορία και μαθαίνουν με τρόπο
ευχάριστο χωρίς να απαιτείται αποστήθιση ή επίπονη και κοπιαστική μελέτη. Πολλά
από τα καλύτερα ελληνικά παιδικά λογοτεχνικά βιβλία για παράδειγμα, έχουν
ιστορικό πλαίσιο.
Ακόμα, το λογοτεχνικό βιβλίο έχει αξία γιατί βοηθάει το παιδί να
μάθει τη γλώσσα του. Εμπλουτίζει το λεξιλόγιό του, οπτικοποιεί την ορθογραφία
των λέξεων, βοηθάει στην έκφραση. Τα περισσότερα παιδιά που οι γονείς τους τους
διαβάζουν βιβλία, εισέρχονται στο δημοτικό σχολείο γνωρίζοντας ήδη να γράφουν
και να διαβάζουν χωρίς αυτό να ήταν αυτοσκοπός από την πλευρά των γονιών τους. Τέλος,
το βιβλίο εξάπτει τη φαντασία των παιδιών και κινητοποιεί το μυαλό να
δημιουργήσει τις δικές του εικόνες και αναπαραστάσεις κάτι που δε συμβαίνει με
την παρακολούθηση τηλεόρασης για παράδειγμα.
Κι ενώ οι περισσότεροι γονείς θεωρούν σημαντικό τα παιδιά τους να διαβάζουν βιβλία, κάτι τέτοιο δε συμβαίνει στην πράξη.
Η αγάπη για τα βιβλία δεν έρχεται
ξαφνικά μια μέρα απλά και μόνο επειδή εμείς αποφασίσαμε ότι το παιδί μας πρέπει
να βλέπει λιγότερη τηλεόραση και να διαβάζει περισσότερα λογοτεχνικά βιβλία,
που όπως λέει και η δασκάλα θα το βοηθήσουν στο σχολείο. Τα αναμφισβήτητα οφέλη
που αποκομίζει το παιδί από το διάβασμα δεν πρέπει να είναι αυτοσκοπός γιατί
κάτι τέτοιο θα αποτελέσει τροχοπέδη στην προσπάθειά μας να εμφυσήσουμε στα
παιδιά την αγάπη για το διάβασμα. Δε διαβάζουμε βιβλία για να βελτιωθούμε
στην ορθογραφία, ούτε για να γίνουμε καλύτεροι στην έκθεση. Διαβάζουμε
βιβλία πρώτα και κύρια για την ευχαρίστηση της ψυχής μας, χωρίς να σημαίνει ότι
τα έμμεσα οφέλη που προκύπτουν δεν είναι καλοδεχούμενα. Μέσα από
πάνινα βιβλία ή βιβλία με σκληρό εξώφυλλο, το παιδί μαθαίνει να γυρνάει τις
σελίδες, να ανακαλύπτει τι κρύβεται πίσω από αυτές, παρατηρεί τις εικόνες,
διασκεδάζει να ακούει στίχους με ομοιοκαταληξία. Σιγά σιγά καθώς θα μεγαλώνει
θα είναι σε θέση να κατανοεί το κείμενο, να απολαμβάνει τους διαλόγους, να
αποστηθίζει φράσεις και προτάσεις και να παριστάνει ότι διαβάζει μόνο του,
μιμούμενο τους γονείς του.
Οι βάσεις έχουν μπει. Το παιδί
ζητάει από τους γονείς του συνεχώς να του διαβάζουν βιβλία, έχει αγαπημένες
ιστορίες, αγαπημένους ήρωες, και αποκτάει κίνητρο να μάθει να διαβάζει για να
μπορεί επιτέλους να διαβάζει μόνο του τις αγαπημένες του ιστορίες.
Τι προσφέρει στο παιδί ένα καλό
λογοτεχνικό βιβλίο;
Η συγγραφέας Ζωρζ Σαρή έχει πει σε κάποια ανακοίνωσή της: «Ένα
πανεπιστήμιο υπάρχει, το βιβλίο». Ένα καλό βιβλίο, πρώτα απ’ όλα, ικανοποιεί
την περιέργεια για γνώση, ανοίγει ένα παράθυρο στον κόσμο για να γνωρίσει το
παιδί άλλους λαούς, άλλους πολιτισμούς, τις κατακτήσεις του ανθρώπινου
πνεύματος, της επιστήμης και της τεχνολογίας. Στην περίπτωση αυτή το παιδί
αναγνώστης απολαμβάνει την ελευθερία του ταξιδιώτη εκείνου που μετακινείται
χωρίς κανένα περιορισμό σε διάφορους τόπους, πολιτισμούς και εποχές. Από την
Αρχαία Ελλάδα και τα μέρη που πάτησε ο Ηρακλής ή ο Θησέας μπορεί να μεταβεί
στους Αγίους τόπους τα χρόνια του Χριστού ή στα βάθη της Ανατολής και την
Αίγυπτο με το Μέγα Αλέξανδρο κι ακόμα πιο πέρα στα πέρατα της γης με τον
Κολόμβο και το Μαγγελάνο, να κάνει το γύρο της γης με το Φιλέα Φογκ ή να
ακολουθήσει τον καθηγητή Λίντεμπρογκ στο κέντρο της γης κλπ. Επίσης με την
ανάγνωση ενός καλού βιβλίου το παιδί δεν επιτυγχάνει μόνο τη γνώση, την απλή
πληροφόρηση ή την ανάλαφρη ψυχαγωγία, αλλά και κάτι ουσιαστικότερο. Καλλιεργεί
τη φαντασία και τη σκέψη, οξύνει την κρίση, ενθαρρύνεται συναισθηματικά, σε
κρίσιμες περιπτώσεις διαφεύγει από τον κόσμο της ωμής πραγματικότητας, οπότε
και εκτονώνεται και ικανοποιείται συναισθηματικά ζώντας έμμεσα τα βιώματα και
τα κατορθώματα των ηρώων. Χαίρεται με τις χαρές τους, αγωνιά με την αγωνία τους
και γενικά εμπλουτίζει το συναισθηματικό του κόσμο με τις συγκινήσεις που
προκαλεί η περιπέτεια, η εξερεύνηση και το άγνωστο που ζει μέσω των ηρώων των
βιβλίων. Παρόλο που ζει μέσα σ’ ένα κόσμο βίας ικανοποιείται να βλέπει το δίκιο
και το καλό να θριαμβεύουν, γιατί μέσα του έχει αναπτυγμένο το αίσθημα του
δικαίου.
Το καλό βιβλίο ανοίγει στο παιδί νέους ορίζοντες, του δημιουργεί
νέα ενδιαφέροντα, το ευαισθητοποιεί και το βοηθάει να γνωρίσει τον εαυτό του και
τα ανθρώπινα προβλήματα. Του μεταδίδει τους κανόνες, τα ήθη, έθιμα και τις
αξίες μιας κοινωνίας, όπως την αλήθεια, τη δικαιοσύνη, την εργατικότητα, την
ειρηνική συνύπαρξη κλπ. Και το βοηθάει έτσι να ξεπεράσει τον εγωκεντρισμό και
τις αδυναμίες του. Επίσης οξύνει τη σκέψη του παιδιού, πλουτίζει τις
παραστάσεις και το λεξιλόγιό του, το βοηθάει στην εκμάθηση της γλώσσας και στην
ορθογραφία και του βελτιώνει την εκφραστική ικανότητα. Το βιβλίο είναι ένα
πολύτιμο απόκτημα, ένας αληθινός και πιστός φίλος κι ένα σπάνιο μέσο
ψυχαγωγίας, αφού προσφέρει στο παιδί-αναγνώστη ψυχαγωγία, αισθητική απόλαυση,
στιγμές χαλάρωσης κι εκτόνωσης αλλά και στιγμές συναρπαστικές. Είναι το
αντικείμενο που έχει μια άμεση σχέση με τον Αναγνώστη: αισθητική, ιδιοκτησιακή,
συντροφική, ελεύθερη, αγάπης, πνευματική… Τέλος, με τα μηνύματα και τα πρότυπα
συμπεριφοράς που προβάλλει συμβάλλει στη διαμόρφωση ορισμένων πεποιθήσεων κι
ακόμη στην ολοκλήρωση της προσωπικότητας του παιδιού. Γι’ αυτό και δεν είναι
καθόλου τυχαίο που η σημαντικότατη Γερμανίδα συγγραφέας Jella Lepman είχε πει
αμέσως μετά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο σε συνέδριο της Διεθνούς Οργάνωσης Βιβλίων
για τη Νεότητα (IBBY): «Αν θέλουμε να φτιάξουμε έναν κόσμο καλύτερο από το
σημερινό, πρέπει ν’ αρχίσουμε από το παιδικό βιβλίο».
Ιωάννα Φωτοπούλου
11) ΕΛΛΗΝΙΚΟΣΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ= http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/logotexnia.htm